Бруцеллез – адамдар мен жануарларға ортақ, аса қауіпті ауру. Денсаулыққа үлкен зиян келтіріп, белсіздікке, тірек – қимыл аппаратының зақымдануы мен мүгедектікке әкеліп соқтыруы мүмкін. Бруцеллездің инкубациялық кезеңі бірнеше күннен бірнеше айға дейін созылады.
Бруцеллездің белгілері: қызба, тершеңдік, бұлшықет, буындардың ауыруы, әлсіздік, бас ауру, ашушаңдық, тәбеттің жоғалуы, салмақты жоғалту, бауыр және көкбауырдың үлкеюуі.
Бруцеллездың негізгі жұқпа көздері – ауыр шаруашылық малдар, яғни ҰММ (қой, ешкі) ІҚМ (сиыр,түйе) шошқа, бұғы және иттер. Бруцеллезбен науқастанған адам жұқпалы емес, яғни ауру адамнан сау адамға ауру берілмейді.
Бруцеллез ауру қоздырғышы сыртқы ортаның әсеріне өте төзімді келеді: сүт өнімдерінде 25 күнге дейін сақталып, мал терісінде 3-4 ай, суда 5 ай, топырақта 2-3 ай өмір сүрсе, салқын жерде одан да ұзақ сақталады. Ауру малдың қиында немесе мал зәрімен ластанған сабан-шөпте ауру микробы қыс бойы сақталады.
Бруцеллездің жұғы жолдары:
Қарым-қатынас арқылы да ауру жұқтыруы мүмкін, көбінесе ауру малды күту кезінде жеке бас гигиена ережелерін сақтамағанда, малдың жүнін қырқу, малды сою, терісін сыпыру кезінде, мал төлдетуде малдың шуы, қағанақ суымен қатынаста болғанда, туған қозыны ауыздандырып емізу кезінде.
Алиментарлы жолмен – ауру малдың сүті мен сүт өнімдерін жеткіліксіз термиялық өндеуден өткен немесе шикі ет өнімдерін тағамға пайдаланғанда жұқтырады.
«2025 жылдың 10 айында облыс бойынша бруцеллез сырқаттанушылығының 59 жағдайы тіркеліп, 100 мың тұрғынға шаққандағы көрсеткіш 9,0 құрады. Өткен жылмен салыстырғанда сырқаттанушылық 14 жағдайға төмендеген (73-тен 59-ға дейін), 7 бала, 3 жасөспірім науқастанған. Топтап ауру жағдайлары тіркелген жоқ. Науқастанғандардың 68,7% ауыл тұрғындары, сырқаттанушылық облыстың 45 елді-мекенінде тіркелді. Адамдардың бруцеллезді жұқтыру жолдары: қарым-қатынас арқылы 26 жағдайда (44%), алиментарлы 24 жағдай (40,7%), 9 (15,3%) жағдайда жұғу жолдары анықталмаған»,- деп атап өтті Жетісу облысы санитариялық-эпидемиологиялық бақылау департаментінің басшысы Асхат Чарапиев.
Бруцеллездың алдын алу шаралары:
- мал төлдету кезінде жеке бас гигиенасы ережелерін сақтау. халат, арнайы қолғап, аяқ киім киген дұрыс, қолды сабынмен екі қайтара жуып, залалсыздандыру керек;
- ауладағы малдың арасында түсік тастау, өлі туу жағдайын дереу мал дәрігеріне хабарлау керек;
- малды жайлауға шығарар алдында міндетті түрде бруцеллезге тексерту;
- сүт өнімдерін ветеринарлық анықтамасыз бейберекет сауда орындарынан сатып алмау;
- тағам ретінде сапалы термиялық өңдеуден өткен ет және сүт өнімдерін қолдану.
